MYK belgesi zorunlu meslekler 2026: fabrika listesi ve ceza

MYK belge zorunluluğu nereden geliyor?

5544 sayılı Meslekî Yeterlilik Kurumu Kanunu'nun ek 1. maddesine göre, tehlikeli ve çok tehlikeli işlerden olup MYK tarafından standardı yayımlanan ve Bakanlıkça çıkarılan tebliğlerde belirtilen mesleklerde, tebliğin yayımından on iki ay sonra MYK mesleki yeterlilik belgesi olmayan kişiler çalıştırılamaz.

6331 sayılı İSG Kanunu'nun 17/3 maddesi de aynı yönde: mesleki eğitim alma zorunluluğu bulunan tehlikeli ve çok tehlikeli işlerde, yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgeleyemeyenler çalıştırılamaz.

Kimler belgeden muaf?

3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu'na göre ustalık belgesi almış olanlar,
MEB'e bağlı meslekî ve teknik eğitim okullarından mezun olanlar,
Üniversitelerin meslekî ve teknik eğitim veren okul ve bölümlerinden mezun olanlar,
2026/1 Tebliği kapsamındaki meslekler için ayrıca: 1.1.2022'den önce 5580 sayılı Kanun kapsamında MEB'in belirlediği programları tamamlayıp kurs bitirme belgesi alanlar.

Muafiyet alana bağlı

Muafiyet yalnızca diplomada, ustalık belgesinde ya da kurs bitirme belgesinde yazan bölüm, alan ve dalda çalıştırılan kişiler için geçerlidir. Mobilya bölümü mezunu bir çalışanı kaynakçı olarak çalıştırıyorsanız muafiyet işlemez.

Fabrikalarda yaygın zorunlu meslekler

Aşağıdaki tablo, Resmî Gazete'de yayımlanan üç tebliğin eklerinden fabrikalarda sık görülen meslekleri derliyor. Tam liste değildir: aradaki yıllarda yayımlanan başka tebliğler de var. Kendi mesleğiniz için tüm tebliğleri ya da MYK'nın güncel listesini kontrol edin.

Tebliğ	Meslek (ulusal yeterlilik)	Zorunluluk başlangıcı
2015/1 (RG 25.05.2015)	Çelik Kaynakçısı, Alüminyum Kaynakçısı, Kaynak Operatörü, Direnç Kaynak Ayarcısı, Plastik Kaynakçısı, Otomotiv Sac ve Gövde Kaynakçısı	Mayıs 2016
2015/1 (RG 25.05.2015)	Makine Bakımcı (Seviye 3, 4, 5), Hidrolik Pnömatikçi (Seviye 4, 5), Endüstriyel Boru Montajcısı	Mayıs 2016
2021/1 (RG 09.04.2021)	Elektrik Tesisatçısı (Seviye 3, 4, 5), Presçi (Seviye 3, 4), Endüstriyel Taşımacı (forklift dahil), Tel Makineleri Operatörü	Nisan 2022
2021/1 (RG 09.04.2021)	İplik Eğirme Operatörü, İplik Bitim İşleri Operatörü, Endüstriyel Cam Kesim ve İşleme Elemanları, Bitkisel Yağ Üretim Operatörü, Sebze ve Meyve Konservesi Üretim Operatörü, Sos Üretim Operatörü	Nisan 2022
2026/1 (RG 23.03.2026)	Dökümcü, Maçacı, Matkap Tezgâh İşçisi, İşletme Elektrik Bakımcısı, Elektro-Mekanik Montaj İşçisi	Mart 2027
2026/1 (RG 23.03.2026)	Buhar Kazanı Operatörü, Kızgın Yağ Kazanı Operatörü, Sıcak Su Kazanı Operatörü, İş Makinesi Bakım ve Onarımcısı	Mart 2027

Belgenin seviyesi önemlidir: tebliğde bir meslek birden fazla seviyeyle yer alabilir. Çalışanın yaptığı işe karşılık gelen seviyede belgesi olmalıdır. Forklift için ayrıntılar forklift operatör belgesi rehberinde.

2026/1 Tebliği: Mart 2027'ye kadar hazırlık süresi

23.03.2026 tarihli ve 33202 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2026/1 sayılı Tebliğ, 40 ulusal yeterliliği listeye ekledi. Belge zorunluluğu yayımdan on iki ay sonra, yani Mart 2027'de başlıyor. Döküm, metal işleme ve kazan dairesi olan fabrikaların bu süreyi kullanması gerekir: belgelendirme kuruluşlarında sınav takvimi son aylarda yoğunlaşır.

Tebliğ listesindeki meslekleri kendi kadronuzla eşleştirin; kimin hangi işi yaptığını görev tanımıyla doğrulayın.
Her çalışan için muafiyet olup olmadığını (ustalık belgesi, diploma, kurs bitirme belgesi ve alanı) kontrol edin.
Muaf olmayanlar için MYK'nın yetkilendirdiği belgelendirme kuruluşlarından sınav planlayın.
Yeni işe alımlarda belgeyi işe giriş evrakına ekleyin.

Belgesiz çalıştırmanın cezası

5544 sayılı Kanun'un ek 1. maddesine göre denetimi iş müfettişleri yapar. Aykırı davranan işveren veya işveren vekiline Çalışma ve İş Kurumu il müdürü tarafından her bir çalışan için idari para cezası verilir; ceza tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. Kanundaki tutar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir.

Asıl risk kazada ortaya çıkar: belgesiz çalıştırılan kişinin karıştığı iş kazasında, kaza işverenin İSG mevzuatına aykırı hareketi sonucu meydana gelmişse SGK'nın yaptığı ödemeler işverene ödettirilir (5510 m.21). Bkz. iş kazası bildirimi.

Belgenin geçerlilik süresi ve yenileme

MYK belgesinin geçerlilik süresi tek bir rakam değildir; ilgili ulusal yeterlilikte belirlenir ve belgenin üzerinde yazar. MYK'nın 2024 tarihli Gözetim ve Belge Yenileme Usul ve Esaslarına göre:

Dayandığı uluslararası standartta gözetim şartı olan yeterliliklerde, belge geçerliyken gözetim yapılır; kişiden ilgili alanda çalıştığını gösteren kayıtlar istenir.
Çalışma kayıtları istenen sürede iletilmezse belge geçerlilik süresi sonuna kadar askıya alınabilir.
Geçerlilik süresinin sonunda belge yenileme yapılır; yenileme her belge için tekrar edilebilir. Askıya alınmış veya iptal edilmiş belge yenilenemez.
Yenileme kararının mevcut belgenin süresi dolmadan alınması gerekir; başvuruyu son güne bırakmayın.

Sınav ücreti desteği var mı?

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun ek 3. maddesi, belge zorunluluğu getirilen mesleklerde sınavda başarılı olanların belge masrafı ve sınav ücretinin İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanmasını öngörüyordu. Kanun metnine göre bu destek 31.12.2021 tarihine kadar uygulandı. Güncel destek programları için MYK ve İŞKUR duyurularını takip edin.

Mertsis Digital ile

Kimin belgesi var, kimin süresi doluyor, tek listede

Mesleki yeterlilik (MYK), operatör, İSG eğitimi, sağlık muayenesi ve ilk yardım belgelerinin bitiş tarihleri.
30, 15 ve 7 gün kala uyarı; 1 gün kala ACİL; süresi geçmiş belgeyle işe girene anında uyarı.
Zorunlu ama hiç girilmemiş belgeler de listede; taranmış belge saklanır.
Belge Takip Raporu müfettişe verilecek döküm olarak hazır.

30 dakikalık demo isteyin

Sık sorulanlar

Kaynakçı için MYK belgesi zorunlu mu?

Evet. 2015/1 sayılı Tebliğ ile Çelik Kaynakçısı, Alüminyum Kaynakçısı, Kaynak Operatörü ve Plastik Kaynakçısı gibi kaynak meslekleri listeye alındı; zorunluluk Mayıs 2016'dan beri uygulanıyor. Alanında ustalık belgesi veya meslek okulu diploması olanlar muaftır.

2026/1 Tebliği hangi meslekleri kapsıyor, ne zaman başlıyor?

23.03.2026'da yayımlanan Tebliğ 40 yeterliliği ekledi; fabrikalar için dökümcü, maçacı, matkap tezgâh işçisi, işletme elektrik bakımcısı, elektro-mekanik montaj işçisi ve kazan operatörleri öne çıkıyor. Zorunluluk Mart 2027'de başlıyor.

Meslek lisesi mezunu çalışanın MYK belgesi olmalı mı?

Diplomasında yazan bölüm, alan ve dalda çalıştırılıyorsa hayır. Farklı bir alanda çalıştırılıyorsa muafiyet geçerli olmaz.

MYK belgesi kaç yıl geçerli?

Süre ilgili ulusal yeterlilikte belirlenir ve belgenin üzerinde yazar. Bazı yeterliliklerde belge geçerliyken gözetim yapılır; süre sonunda belge yenileme gerekir.

Kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Kendi durumunuz için bir avukata ya da mali müşavirinize danışın.

MYK belgesi zorunlu meslekler: fabrikada kaynakçıdan elektrikçiye kimin belgesi olmalı?