Kanuna göre mola süreleri
İş Kanunu'nun 68. maddesine göre işçilere günlük çalışma süresinin ortalama bir zamanında, o yerin gelenekleri ve işin gereğine göre ayarlanarak ara dinlenmesi verilir. Süre, günlük çalışma süresine göre belirlenir:
| Günlük çalışma süresi | En az ara dinlenmesi |
|---|---|
| 4 saat veya daha kısa | 15 dakika |
| 4 saatten fazla, 7,5 saate kadar (7,5 dahil) | 30 dakika |
| 7,5 saatten fazla | 1 saat |
Bu süreler en az sürelerdir. İş sözleşmesi ya da toplu iş sözleşmesiyle daha uzun mola verilebilir, daha kısa verilemez.
Fabrikada sık görülen düzenlerde mola
| Düzen | Günlük çalışma | Mola | İşyerinde kalış |
|---|---|---|---|
| 6 gün, 45 saat | 7,5 saat | 30 dakika | 8 saat (ör. 08.00-16.00) |
| 5 gün, 45 saat | 9 saat | 1 saat | 10 saat (ör. 08.00-18.00) |
| 3 vardiya × 8 saat | 7,5 saat | 30 dakika | 8 saat (ör. 00.00-08.00) |
| Cumartesi yarım gün | 5 saat | 30 dakika | 5,5 saat (ör. 08.00-13.30) |
Haftalık sürenin günlere nasıl dağıtılacağını haftalık çalışma süresi rehberinde anlattık.
Mola bölünebilir mi?
Kanuna göre dinlenme süreleri aralıksız verilir. Ancak iklim, mevsim, o yerdeki gelenekler ve işin niteliği göz önünde tutularak sözleşmelerle aralı olarak kullandırılabilir. Fabrikalarda yaygın uygulama, 1 saatlik molanın örneğin 30 dakika öğle yemeği ve iki adet 15 dakikalık çay molası olarak bölünmesidir. Bu bölünmenin iş sözleşmesinde ya da toplu iş sözleşmesinde yazılı olması gerekir.
Molalar işyerinde herkese aynı saatte ya da farklı saatlerde kullandırılabilir. Kesintisiz akan bir hatta molayı gruplara bölmek bu yüzden mümkündür.
Mola çalışma süresinden sayılır mı?
Hayır. Ara dinlenmeleri çalışma süresinden sayılmaz (m.68 ve Çalışma Süreleri Yönetmeliği m.3). 08.00-18.00 arasında işyerinde olan ve 1 saat mola kullanan işçinin çalışma süresi 10 değil 9 saattir. Ara dinlenmeleri ayrıca 24 saat içinde kesintisiz 12 saat dinlenme dikkate alınarak düzenlenir.
Puantajda mola nasıl düşülür?
Puantajda çalışma süresi, giriş ile çıkış arasındaki süreden ara dinlenmesi düşülerek bulunur. Burada iki yöntem vardır:
- Sabit mola: Vardiya tanımındaki mola süresi (ör. 1 saat) her gün kendiliğinden düşülür. Molada kart okutulmayan fabrikalarda en sık kullanılan yöntemdir.
- Okutmalı mola: İşçi molaya çıkarken ve dönerken okutur; gerçek mola süresi düşülür. Mola uzatmalarını görmek isteyen işyerleri bunu tercih eder.
Sabit molada dikkat edilecek nokta şudur: işçi o gün vardiyayı yarıda bıraktıysa ya da fazla mesaiye kaldıysa, düşülecek mola günlük çalışma süresine göre değişebilir. Örneğin 4 saat çalışıp ayrılan işçi için kanundaki en az süre 1 saat değil 15 dakikadır; o gün fiilen kullanılan mola esas alınmalıdır. Fazla mesaiye kalınan günlerde de toplam süre 7,5 saati aştığı için en az 1 saatlik molanın verilmiş olması gerekir.
Örnek: 5 gün düzeninde çalışan işçi 08.00'de girip 20.00'de çıkıyor, 1 saat mola kullanıyor. Çalışma süresi 12 - 1 = 11 saat; bu, günlük 11 saat sınırının tam kendisidir. Normal süresi 9 saat olduğundan 2 saati fazla çalışmadır. Bir saat daha kalsaydı günlük sınır aşılırdı.
Ücretsiz araçPuantaj şablonu (Excel)Giriş-çıkış ve mola sürelerini girip günlük çalışma süresini kişi kişi hesaplayın.HesaplaMola vermemenin cezası
68. maddedeki ara dinlenmelerini uygulamayan işveren ya da işveren vekiline İş Kanunu'nun 104. maddesine göre idari para cezası verilir. ÇSGB'nin 2026 tablosuna göre tutar 26.620 TL'dir. Mola düzeni aynı zamanda denetimde çalışma süresi hesabının temelidir; mola kaydı tutarsızsa fazla mesai hesabı da sorgulanır.
Mertsis Digital ile
Mola tanımı vardiyada, düşümü puantajda
- Vardiya listeleri, rotasyon ve mola tanımları panelde; vardiya Excel şablonuyla toplu yüklenir.
- Giriş-çıkışlar vardiya ve molaya göre puantaja işlenir; normal çalışma, fazla mesai ve eksik süre ayrı hesaplanır.
- Molalar, günlük 11 saat ve hafta tatili her ay kontrol edilir; Yasal Uyum Raporu tek sayfa.
- Luca (.xls) ve Logo dosyası tek tıkla.
Sık sorulanlar
8 saatlik vardiyada mola kaç dakika?
Vardiya 8 saat ve içinde 30 dakika mola varsa çalışma süresi 7,5 saattir; 7,5 saate kadar olan işlerde en az mola 30 dakikadır. Çalışma süresi 7,5 saati aşarsa mola en az 1 saat olmalıdır.
Mola süresi maaştan kesilir mi?
Ara dinlenmesi çalışma süresinden sayılmaz; bu yüzden çalışma süresi hesabında düşülür. Aylık ücretli işçide bu bir kesinti değil, normal çalışma süresinin nasıl hesaplandığıdır.
1 saatlik mola bölünebilir mi?
Kural olarak aralıksız verilir. İklim, mevsim, gelenek ve işin niteliğine göre sözleşmeyle bölünerek kullandırılabilir; örneğin 30 dakika yemek ve iki 15 dakikalık çay molası.
Mola vermemenin cezası ne kadar?
İş Kanunu m.104'e göre 2026 yılında 26.620 TL idari para cezası uygulanır.
Kaynaklar
- 4857 sayılı İş Kanunu, m.68, 104
- İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği
- ÇSGB: 4857 sayılı İş Kanunu 2026 yılı idari para cezaları
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Kendi durumunuz için bir avukata ya da mali müşavirinize danışın.