Kimler engelli çalıştırmak zorunda?
İş Kanunu'nun 30. maddesine göre 50 veya daha fazla işçi çalıştıran işverenler, özel sektör işyerlerinde işçi sayısının %3'ü kadar engelli işçiyi meslek, beden ve ruhsal durumlarına uygun işlerde çalıştırmak zorundadır. Kamu işyerlerinde oran %4 engelli ve %2 eski hükümlü ya da terör mağdurudur.
İşçi sayısı nasıl hesaplanır?
- İşverenin aynı il sınırları içindeki tüm işyerlerinde çalışan işçiler toplanır.
- Belirli ve belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışanlar sayılır.
- Kısmi süreli çalışanlar, çalışma süreleri dikkate alınarak tam süreli çalışmaya dönüştürülür.
- Yer altı ve su altı işlerinde çalışanlar sayıma katılmaz.
Yuvarlama kuralı
Hesaplamada yarıma kadar olan kesirler dikkate alınmaz, yarım ve fazlası tama çevrilir. Bu yüzden zorunluluk, işçi sayısının %3'ünden biraz yüksek ya da düşük çıkabilir:
| İşçi sayısı | %3 | Zorunlu engelli işçi |
|---|---|---|
| 49 | — | 0 (eşik altında) |
| 50 | 1,5 | 2 |
| 80 | 2,4 | 2 |
| 84 | 2,52 | 3 |
| 120 | 3,6 | 4 |
| 150 | 4,5 | 5 |
2026 yılı cezası
İş Kanunu'nun 101. maddesine göre engelli çalıştırma yükümlülüğüne uymayan işverene, çalıştırmadığı her engelli ve çalıştırmadığı her ay için idari para cezası verilir. 2026 tutarı 37.748 TL'dir (2025'te 30.081 TL).
Engelli işçi nasıl bulunur?
Engelli işçiler İŞKUR aracılığıyla da sağlanabilir. Açık pozisyonu İŞKUR'a bildirmek hem aday bulmayı kolaylaştırır hem de işverenin yükümlülüğü yerine getirme çabasını belgeler.
Mertsis Digital ile
Kontenjan eksiği ceza gelmeden önünüzde
- Engelli çalışanlar personel kartında işaretlenir; kontenjan işçi sayısına göre otomatik hesaplanır.
- İşe alımla eşik aşılıp eksik oluşunca İK paneline uyarı düşer.
- Engelli Çalışan Raporu PDF olarak tek tıkla.
Sık sorulanlar
Kaç işçiden sonra engelli çalıştırmak zorunlu?
Aynı il sınırları içinde toplam 50 veya daha fazla işçi çalıştıran özel sektör işverenleri için zorunluluk başlar; oran %3'tür.
Engelli çalıştırmamanın cezası 2026'da ne kadar?
Çalıştırılmayan her engelli ve her ay için 37.748 TL idari para cezası uygulanır.
50 işçide kaç engelli çalıştırmak gerekir?
50 × %3 = 1,5; yarım ve üstü tama tamamlandığı için 2 engelli işçi çalıştırmak gerekir.
Kaynaklar
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki görüş değildir. Kendi durumunuz için bir avukata ya da mali müşavirinize danışın.